Voorleesboeken, Zelf lezen

Oorlog in inkt – Annemarie van den Brink & Suzanne Wouda

Van Suzanne Wouda wist ik al dat ze prachtig over de Tweede Wereldoorlog kon schrijven door de ogen van het kind door haar boek Sabel. In deze verzameling ‘dagboekverhalen’ komen veel kinderen aan het woord door middel van hun gevonden dagboeken. De auteurs maakten er korte verhalen van, gebaseerd op de teksten die ze mochten inzien bij het NIOD in Amsterdam. Ze zijn van kinderen tussen de 10 en 18 jaar. Hun dagboekschrijfsels gaan naast de oorlog ook over vriendschappen, verliefdheden, speelgoed en andere voor hen belangrijke onderwerpen: het leven ging immers ‘gewoon’ door.

Het is een mooi vormgegeven boek dat al vanaf de kaft en het schutblad ontroert. De mooie illustraties van Steef Liefting hebben precies de goede sfeer. Er staan veel dagboekcitaten in schrijfletters tussen en aan het begin en aan het eind van het verhaal staat meer informatie over waar het zich afspeelt en hoe het verder ging. Achterin het boek staat een woordenlijst. De verhalen zijn kort, zo’n 10 à 12 bladzijden, dus heel geschikt om even tussendoor te lezen. Nou ja, ‘even’: realiseer je wel dat kinderen veel vragen gaan stellen. Waarom bestond de NSB? Waarom sloten kinderen zich aan bij zo’n club en ben je dan goed of slecht? Waarom werden juist de joden eruit gepikt? Waarom moesten mensen hun radio’s inleveren? Waarom werden ook kinderen naar concentratiekampen gestuurd?

Allemaal vragen waar we niet goed het antwoord op weten. Ook niet na het lezen van dit boek. Maar we leren wel weer door de ogen van het kind naar de oorlog kijken: wat is het toch een verschrikkelijke periode in onze geschiedenis. Wat mooi dat kinderen in dagboeken blijven schrijven en dat hun verhalen bewaard gebleven zijn. Begrijpen zullen we het nooit. Maar we zullen erover moeten blijven lezen en praten. Met dit boek kan dat.

Voorleesboeken, Zelf lezen

Het verlangen van de prins – Marco Kunst

Prins Adi is een verwend nest. Hij krijgt alles wat zijn hartje begeert. En nog is het niet genoeg. Het is nooit genoeg. Als het nooit genoeg is, ben je ook nooit gelukkig.

‘Het is net een verwende peuter,’ zei Tyman. ‘Je kent ze wel: het type dat zich midden in de supermarkt krijsend op de vloer laat vallen en trappelend met zijn dikke beentjes eist dat hij dat ene toetje krijgt… Zo een die nog liever zijn speelgoed kapotmaakt dan het deelt met anderen… Niet voor rede vatbaar. Dwars en kwaadaardig.’

Maar waarom is de prins zo verwend? En waarom is hij zo vaak zo boos? Zelfs zo erg, dat hij het schip dat hij per se wilde hebben, heeft vervloekt en op afstand op allerlei manieren dwarszit. Het schip vertrok en de prins bleef achter, woedend.

Op het schip wonen ouderen en jongeren, sommige al honderden jaren. Ze kunnen niet van het schip af. Ze dobberen maar wat over de wereldzeeën. Er rust een vloek op het schip.

Totdat Lode aan boord komt. Dan wordt alles anders. Er komt weer perspectief, hoop. Het schip, dat Het verlangen van de prins heet, krijgt weer een bestemming. Ze gaan op zoek naar de prins. En ze ontdekken waarom hij zoveel woede in zich heeft.

Dit boek ademt avontuur: een klassiek aandoend verhaal, tijdloos en tegelijk actueel (waar doet prins Adi je aan denken?). Het zit vol met dromen, sterrenhemels, gevaarlijke stormen, een donkere wolk die het schip optilt, een circustent en circusacts, maar ook met vieze vissenpap en een gigantische walvis.

Het boek is onwaarschijnlijk mooi geïllustreerd door Marieke Nelissen: haar tekeningen voegen echt iets toe aan het verhaal.

Wat een schitterend boek voor kinderen vanaf ongeveer 11 jaar die houden van avontuur, fantasie en spanning!

Dank Gottmer kinderboeken voor het recensie-exemplaar!

Voorleesboeken, Zelf lezen

Timur – Gaby Rasters

Ik las nog nooit een boek waarin de hoofdpersoon het syndroom van Down heeft. Over diversiteit gesproken: waarom was dat er nog niet? Zonder de nadruk teveel te te leggen op het feit dát de hoofdpersoon het syndroom heeft is het natuurlijk wel heel bijzonder. Maar het gaat niet om wat hij ís, maar om wat hij te vertellen heeft.

Kinderen met het syndroom van Down die op de reguliere basisschool zitten wordt steeds gewoner. Ze worden soms helaas nog steeds ‘mongool’ genoemd, een woord waar Timur, de 12-jarige hoofdpersoon van het boek, een enorme hekel aan heeft. Hij zit in groep 8 (net als mijn zoon) en sluit een periode in zijn leven af: met een musical en een schoolkamp.

Timur is een blij-maker: hij is altijd positief, wordt bijna nooit boos en wil graag anderen helpen. En hij wil erbij horen, ‘gewoon’ zijn. En dat is nog best lastig!

Timur is heerlijk geschreven. Je vliegt door de bladzijden. Het leest als een spannend, maar ook ontroerend verhaal. Een verhaal waar we allemaal iets kunnen leren: over jezelf mogen zijn, acceptatie en respect. Voor leerkrachten, kinderen die weinig weten over kinderen met het syndroom van Down en ook ouders die er meer over willen leren. Wat een aanrader dit heerlijke ‘feelgood’ boek!

Het motto voorin het boek
Voorleesboeken, Zelf lezen

Ik heet Reinier en ons huis is afgebrand – Joke van Leeuwen

Van dit boek moest ik even bijkomen. Ik ben al mijn hele leven fan van Joke van Leeuwen en lees eigenlijk alles wat ze schrijft: van gedichten tot romans.

Ook dit boek is weer schitterend. Weer een voorbeeld van hoe je kinderen serieus moet nemen en grote thema’s niet hoeft te schuwen. Uiteraard staat het bol van de typische Joke van Leeuwen-taal zoals:

“Ik ben twee dagen niet naar school geweest. En de derde dag vroeg iedereen hoe het met me ging. Ik zei: Mijn hamster is dood, maar ik ben het niet.”

“In mijn hoofd zit ook veel van vroeger. Maar natuurlijk niet zo veel als in haar hoofd, want haar hoofd bestaat al veel langer.”

“In mijn dromen huilde ik van kwaadheid. Het waren tranen van glas die tinkelend op de grond vielen. Als iedereen in het echt zulke tranen had, zou je snel merken waar er veel verdriet was. Dan knerste dat onder je schoenen.”

Aan bovenstaande fragmenten is te zien dat het boek ernstige onderwerpen aansnijdt. Alleen al de titel maakt je niet vrolijk: een huisbrand is verschrikkelijk (voor een kind) om mee te maken. Reinier moet gered worden via de dakgoot. En dan komt ook nog je hamster om in de vlammen. En gaat je oma ook nog dood (maar niet door de brand).

Het lichtpuntje voor Reinier is dat hij ontdekt wie er allemaal in zijn oude huis gewoond hebben. Hij vond – toen hij nog in het huis woonde – een ring in de kruipruimte en als hij gaat slapen in zijn tijdelijke kamer zit er opeens een meisje op zijn stoel. Ze vertelt over de tijd dat zij in het huis woonde. Zo komen er nog twee andere meisjes voorbij: allemaal zijn ze een periode in het huis geweest. Ietje woonde er tijdens de 2e Wereldoorlog, Mitzi (van wie Reinier de ring vond) dook er onder omdat ze Joods was en Henke was de bediende van de mensen die er na Ietje woonden. Henke kerfde haar initialen in het hout in de oude kamer van Reinier.

Een huis vol verhalen. Maar nu is het huis er niet meer. Reinier moet in een nieuwbouwhuis gaan wonen. Niemand anders weet iets van de mensen die hiervoor in het huis woonden.

Ik vind het thema heel mooi en respectvol uitgewerkt door Joke van Leeuwen. Bovendien is het boek prachtig vormgegeven: op schrijflijnen, met tekeningetjes tussendoor, afgewisseld met stripjes, pagina’s in andere lettertypen en kleuren. Alle pagina’s in fullcolour. Echt genieten tijdens het lezen, lekker veel om naar te kijken en met zinnen waar je even op kunt kauwen.

Naar aanleiding van het boek kwamen een aantal lessuggesties bij me op. Je vindt ze bij Lesmateriaal op mijn website.

Dank Querido voor het recensie-exemplaar.

Voorleesboeken, Zelf lezen

Sophie op de daken – Katherine Rundell

Katherine Rundell is in Nederland bekend van Feo en de wolven en De ontdekkingsreiziger, maar nu is haar debuut dit voorjaar ook verschenen: Sophie op de daken. Vol met de dromerige en beeldende taal die we al van Rundell kenden.

‘Op de morgen van zijn eerste verjaardag werd er midden in Het Kanaal een baby gevonden in een drijvende cellokist.’

Een prikkelende openingszin, die nieuwsgierig maakt en de toon zet voor de rest van het verhaal: Rundell schrijft soms bizarre gebeurtenissen op, soms onwerkelijke, zodat je je afvraagt of het nu echt gebeurt of een fantasie is. Je komt in een wereld zoals de onze (maar wel ongeveer 100 jaar geleden), maar het lijkt ook een sprookjeswereld.

De baby is een meisje en ze wordt gevonden door een liefhebbende man, Charles, die zich over haar ontfermt als haar vader. Hij noemt haar Sophie. Als Sophie ouder wordt, begint ze over haar moeder; ze is ervan overtuigd dat ze herinneringen heeft aan haar moeder op een gezonken schip waaruit zij gered is. Het doet denken aan de Titanic: een luxe schip dat een noodlottig ongeluk kreeg.

De kinderbescherming wil Sophie als ze 12 jaar is weghalen bij Charles. Maar Sophie en Charles vluchten net op tijd weg, naar Parijs, waar ze denken de moeder van Sophie te kunnen vinden. Het lijkt een hopeloze zoektocht, totdat ze de mensen van de daken ontmoeten, die hen meenemen naar een hele andere wereld…

Leuk feitje is dat Rundell’s hobby koorddansen is. Ze houdt ook heel erg van op daken lopen en ze begint elke dag met een radslag, net als Sophie. De beschrijvingen van het leven op de daken zijn dan ook zeer gedetailleerd en levensecht beschreven!

Het is een heerlijk avontuurlijk boek, net als de vorige twee van Rundell. De cover is prachtig en maakt nieuwsgierig. Geschikt voor lezers vanaf ongeveer 10 jaar: de taal is wel wat lastig door de vele beeldspraak. Daar moet je van houden en ‘doorheen kunnen lezen’.

Dank Luitingh-Sijthoff voor het recensie-exemplaar!

Meer info: https://www.lsamsterdam.nl/boek/sophie-op-de-daken/

Voorleesboeken, Zelf lezen

Keverjongen – M.G. Leonard

Wat een heerlijk boek! Hier wil ik meer van – en dat kan ook want er zijn nog twee delen!

Leonard schrijft in de stijl van Roald Dahl: knotsgek en enorm spannend.
Het begin van het boek is heel verdrietig. Darkus’ moeder is overleden en zijn vader is verdwenen in een collectiedepot in het natuurhistorisch museum waar hij wetenschappelijk directeur van is. Hij gaat bij zijn oom wonen die alleen een stoffig kamertje voor hem heeft. Maar dan gebeurt er iets geweldigs: hij ontmoet Baxter, een reuzen-neushoornkever, en ze worden beste vrienden. Op zijn nieuwe school maakt hij gelukkig ook gauw vrienden: de maffe Virginia en haar slimme vriend Bertolt.

Naast zijn oom wonen de raarste buren die je je kunt voorstellen: Humphrey en Pickeling, twee constant kibbelende mannen die een puinhoop van hun huis annex winkel maken. En in die puinhoop leven honderden zeldzame kevers! Een vreemde mevrouw heeft het op de kevers voorzien en ze sluit een deal met de mannen. Darkus wordt echter vrienden met haar dochter Novak en samen ontdekken ze dat haar moeder de vader van Darkus verbergt. Maar waarom?

Zoals je leest zijn de namen in het boek al om te gieren. Maar de beschrijvingen van alle ruimtes, ontsnappingspogingen en maffe acties zijn weergaloos. Het gaat allemaal zo snel dat het net lijkt of je een film ‘leest’. Ik verklap verder niks. Ga dit boek lezen, het is echt genieten!

Voorleesboeken, Zelf lezen

Baas van de wereld – Pieter Koolwijk

Wat een heerlijk boek. Alle ingrediënten voor een spannend verhaal met een serieuze ondertoon.

Ivo en Mila ontmoeten een mysterieuze zwerver die zich ‘baas van de wereld’ noemt. Dat geloven ze natuurlijk niet! Maar de man beschikt wel over zeer bijzondere gaven: hij lijkt de toekomst te kunnen voorspellen en met een winkelwagentje door de lucht te kunnen vliegen.

Ivo en Mila zijn niet bang aangelegd en ze gaan met de man mee. Gaandeweg ontdekken ze dat hij een geheime missie heeft. De baas van de wereld is echter wel pessimistisch: het gaat niet goed met de wereld, er is plastic soep, mensen denken alleen maar aan zichzelf en voeren oorlog over een klein stukje land dat helemaal niet van hen is.

Ivo en Mila zien het allemaal niet zo negatief: ze willen dingen echt veranderen. Ze geloven erin dat je zelfs door iets kleins te doen, je al kunt helpen. Daarom heeft de baas hen opgezocht: hij heeft kinderen nodig om de wereld te redden.

Dit boek zit ingenieus in elkaar. De verhaallijnen van Mila en Ivo, een diefstal, de band met hun ouders (en de zoektocht van Mila naar haar echte moeder) lopen gelijk op met het verhaal van baas. Het leest als een trein! De prachtige fullcolour illustraties van Elly Hees maken het echt af. En dan de mooie schutbladen! Als je het boek uit hebt snap je wat de steentjes te maken hebben met het verhaal.

Een aanrader voor alle wereldverbeteraars vanaf ongeveer 9 jaar.

Meer weten over Pieter Koolwijk? Kijk op www.pieterkoolwijk.nl of luister de GVP over zijn laatste boek Gozert via deze link

Prentenboeken, Zelf lezen

De gemene moord op Muggemietje – Ted van Lieshout

Een knalgeel boek met een grote mug op de voorkant ligt mij toe te lachen: lees mij! Ik kan niet wachten. Maar als ik begin, vind ik het boek direct minder sympathiek: het boek is een moordenaar! Het vermoordde een onschuldige mug die uit zat uit te rusten op een bladzijde. Het boek sloeg dicht en de mug was plat. Er bleef alleen een bloedvlek over. De letters in het boek zijn woedend: het boek heeft hen in een kwaad daglicht gesteld: niemand wil hen nu nog lezen, het boek eindigt op een plank, niemand slaat het boek nog open. Maar dan verzinnen de letters een list… en ontdekken dat het boek misschien toch onschuldig is…

Doorgaan met lezen “De gemene moord op Muggemietje – Ted van Lieshout”
Voorleesboeken, Zelf lezen

Spinder – Simon van der Geest

Oké ik ben officieel fan van Simon van der Geest: wat een geweldige schrijver.

Dit boek stal mijn hart. Niet voor niks won het in 2013 de #goudengriffel. Prachtig hoe Van der Geest een jongen beschrijft die maf is van insecten en die last heeft van zijn grote broer (en van de broer die er niet meer is).

Hidde is een held (of een anti-held): een stoer, gevoelig jongetje dat ook maar wat probeert. Je leert hem echt kennen en leeft met hem mee tijdens zijn strijd om ‘zijn kelder’ die gevuld is met zijn insecten te behouden.

De geweldige pentekeningen voegen echt iets toe aan het verhaal: het dagboek van Hidde wordt nu levensecht.

Dikke vette aanrader! ❤️