Prentenboeken, Zelf lezen

Het mysterie van het steenhouwertje – Thé Tjong-Khing

Wist jij dat we in Nederland onze eigen Sagrada familia hebben? De kathedraal die 125 jaar na de bouw nog steeds niet helemaal af is? (Ik wist het ook niet :)) Het is de KoepelKathedraal in Haarlem, een bijzonder bouwwerk waar veel te zien en te ontdekken is.

Het nieuwste boek van Thé Tjong-Khing maakte hij in samenwerking met de KoepelKathedraal en is een spannend verhaal over een achtervolging, maar ook een tocht langs verschillende werkzaamheden in een kathedraal. Verschillende beroepen komen langs: schilder, restaurateur, opzichter of orgelbouwer.

Terwijl Markus op jacht gaat naar het kleine grijze mannetje die een robijn stal, komt hij langs verschillende vertrekken in de kathedraal. Op paginagrote spreads is veel te bekijken in de heerlijke illustraties van Thé Tjong-Khing. Juist de details en de specifieke begrippen die horen bij een gebouw als dit (koor, dwarsschip, mozaïek, plebanie, monstrans) maken het tot een rijk boek, waar jonge lezers wel wat uitleg van een ouder of leerkracht bij kunnen gebruiken.

Het is eigenlijk een leeftijdsloos boek. Ook voor volwassenen is er veel te leren en te bekijken. Vooral als je in Haarlem woont en weleens in de kathedraal bent geweest, is het vast een feest van herkenning.

Maar ook als je niet in de gelegenheid bent om déze kathedraal te bezoeken is het een waardevol boek voor bij het thema beroepen of gebouwen/architectuur. Op kinderboeken.nl is een mooie lesbrief bij het boek te vinden!

Voorleesboeken, Zelf lezen

De eekhoorn legt een ei en andere fabels

Janneke Schotveld met illustraties van Noëlle Smit

Een knallende cover trekt meteen je aandacht: een nieuw boek van Janneke Schotveld, met fabels deze keer!

Fabels zijn dierenverhalen, maar dan wel heel bijzondere, want ze bevatten altijd een wijze les (eerlijk duurt het langst, wie het laatst lacht lacht het best, wie wat bewaart die heeft wat – dat soort lesjes). Dingen die wij mensen eigenlijk wel weten, maar vaak weer vergeten omdat we verblind worden door machtswellust of ijdelheid. Dieren moeten ons vertellen hoe we ons dienen te gedragen.

Fabels zijn natuurlijk al heel oud. Een groot deel van de fabels in deze bundel is gebaseerd op de bestaande fabels van Jean de la Fontaine (1621-1695). Maar Janneke Schotveld schreef ook gloednieuwe fabels, zoals De eekhoorn legt een ei.

Het is een fantastisch voorlees- en zelflees-boek geworden voor kinderen vanaf 6 jaar. Mijn dochter van 15 las een fabel voor aan haar nichtje van 6, en die vond het leuk en grappig. Toevallig was het het eerste verhaal in het boek, over de vele vrienden van Haas, die erachter komt dat vrienden op je telefoon niet altijd echte vrienden zijn die je komen helpen als je in nood bent. Best passend bij de generatie 15-plussers die de hele dag aan Snapchat vastgeplakt zitten. Ook voor hen is de boodschap in de fabel best relevant.

Kortom, ik vind het een geweldige bundel. De schrijfstijl van Schotveld is soepel en leest heerlijk. Ze neemt de lezer serieus en gebruikt gewoon lastige woorden. Onveilig leren lezen, lezen zonder zijwieltjes! En wat een geweldige paginagrote illustraties! Perfect geschikt als voorleesboek in groep 3, 4 en 5 – de fabels zijn niet te lang en je kunt er lekker na afloop nog even over doorpraten. (Bij Gregorius de krekel: vind jij ook dat je altijd naar je ouders moet luisteren? Of bij De kok die zijn kat (bijna) slachtte: moeten alle mensen eigenlijk vegetariër worden?)

Heb jij al zin om het te lezen? Ben jij ook fan van Janneke Schotveld?

Zelf lezen

Roljoch – Maarten Kuipers

Roljoch is het kinderboekendebuut van Maarten Kuipers, auteur, reclamemaker, liedjesschrijver (o.a. voor Sesamstraat) en muzikant. Hij schreef een spannend boek, geschikt voor lezers vanaf 7/8 jaar die wel houden van een beetje vaart en onverwachte gebeurtenissen.

Mats heeft dikke pech. Zijn vader zit in de gevangenis (en hij komt niet te weten waarom) en nu woont hij bij de nieuwe vriend van zijn moeder: Windolf. Hij is een rijke patser die erg onaardig tegen Mats doet. Op de dag dat Mats zijn vader in de gevangenis zou bezoeken, gaat zijn moeder op zakenreis. Mats wil echt naar zijn vader toe en vertrouwt er niet op dat Windolf hem wel zal brengen: hij besluit zelf de spiksplinternieuwe sportwagen van Windolf te pakken. Autorijden heeft hij geleerd via YouTube en met zijn rolschaatsen aan kan hij nét bij de pedalen.

Omdat het nog midden in de nacht is, valt het eerst nog niemand op dat een klein jongetje achter het stuur zit. Maar uiteraard blijft het niet onopgemerkt. Het ene maffe voorval volgt op het andere. Mats ontdekt uiteindelijk dat zijn vader ten onrechte in de gevangenis zit. En zijn moeder komt erachter dat ze weg moet wezen bij die nare Windolf.

Een heerlijk avontuur dus! Het deed me denken aan een krantenartikel over een 8-jarig jongetje dat zijn zusje naar de McDonalds reed (zie foto’s): dit spreekt natuurlijk enorm tot de verbeelding!

Zelf lezen

Een jaar met WiFi – Brenda Froyen

Brenda Froyen en ik zijn collega’s – we werken allebei op een pabo als taaldocent – alleen woont zij in België en ik in Nederland. Brenda schreef al meerdere boeken voor volwassenen, maar afgelopen juni verscheen haar kinderboek Een jaar met WiFi.

Een boek met 25 korte verhalen over het gezin van Brenda, gebaseerd op echte gebeurtenissen. De drie broers wilden een hond en hun ouders vonden het goed. En toen kwam WiFi in hun leven. WiFi komt uit Nederland, maar woont nu in België en hij begrijpt dus geen ‘Belgisch’. Op een grappige manier wordt er aandacht besteed aan de verschillen tussen Nederland en België, en aan alle avonturen die je beleeft als een jonge pup bij je in huis komt wonen.

Heerlijk geschreven vanuit het perspectief van Zen, die zo heet omdat zijn ouders na twee zoons wel wat rust wilden. Maar Zen is niet zo rustig, “‘we hadden je beter Storm genoemd,’ zei papa soms.” Geschikt vanaf 8 jaar.

De tekeningen van Marloes de Vries zijn trouwens fantastisch. Precies de goede sfeer, passend bij de verhalen.

Zelf lezen

Lotje Later – Cees van den Berg

Wat een geweldig boek, perfect passend bij het thema van de Kinderboekenweek 2021: worden wat je wil. Vooral ook omdat ik nog niet eerder zo’n goed, écht muziekverhaal las. Dat komt vast omdat de schrijver, Cees van den Berg, zelf muzikant is. Het muziekplezier spat van de bladzijden. Ook worden er heel veel echte muziektermen, muziekstukken en componisten genoemd. Een rijk boek, om in te zetten voor een vakoverstijgend project én om het beroep van musicus meer bekendheid te geven.

Lotje Later verscheen in 2016, het debuut van Cees van den Berg. Nu verschijnt het in een heruitgave bij Lemniscaat, omdat het zo prachtig bij het thema van de Kinderboekenweek past. Lotje is een volhardend meisje: ze zit al vijf jaar op vioolles en is elke dag aan het studeren, maar ze blijft vreselijke noten produceren:

iiiiiiieueuuuuuuiiiiieieieie iiieieieIIIIIkgggggggiiiiggggggkgkgkgkgkkgkgk

Nou, ja je hebt een beeld. Als je weleens uit een open raam een beginnende vioolleerling hebt gehoord weet je precies hoe dat klinkt. Vaak wordt het na een tijdje beter (of stopt de leerling gefrustreerd), maar Lotje wordt maar niet beter.

Toch stopt Lotje niet. Ze blijft volhouden. En haar ouders zijn haar grootste fans. Ze bouwen een geluiddichte schuur voor haar om te oefenen. Lotje is een groot fan van Janine Jansen. Ze schrijft haar elke dag een mailtje maar krijgt steeds geen antwoord terug. Toch speelt Janine Jansen nog een grote rol op het eind van het boek!

Lotje heeft een viooljuf, juffrouw Krabbenbak. Ze probeert alles om Lotje zuiver te laten spelen, maar is de wanhoop nabij. Maar dan ontmoet Lotje een mysterieuze meneer in een rijdende woonwagen, die haar een bijzondere viool geeft. Dan verandert Lotjes leven ingrijpend…

Zoals eerder gezegd een intrigerend en zeer sterk geschreven verhaal. Van den Berg is een echte verhalenverteller, wist ik ook van het recent verschenen Gevonden. Hij schrijft in dit boek ook over een bijzondere ontmoeting tussen een kind en een volwassene. Juist ‘worden wat je wil’ komt duidelijk terug in dit boek: blijven volhouden, oefenen, geloven in jezelf en doorzetten zorgt ervoor dat je veel meer kans maakt dat je kan worden wat je wil (hoewel dat natuurlijk zeker niet voor iedereen en alle beroepen geldt).

Kinderen die op muziekles zitten en interesse hebben in de muziekwereld komen aan hun trekken met dit boek. Maar ook kinderen die er nog weinig van weten leren er veel over, bijvoorbeeld door begrippen als toonladder, snaarinstrument, dirigent, symfonie, melodie, tonen, loepzuiver, fuga, Concertgebouw enz.

Muziekstukken die genoemd worden zijn onder andere Danse macabre, Vioolsonate nr. 1 van Bach, Passacaglia XVI, Winter uit De vier jaargetijden van Vivaldi: Concerto nr. 4. Ik zie veel mogelijkheden voor prachtige muziek- en leesbevorderingslessen!

Meer info: https://www.lemniscaat.nl/boeken/lotje-later/

Zelf lezen

Een mummie heeft mijn huiswerk opgegeten – Thiago de Moraes

Droom jij er ook weleens van om in tijdmachine te stappen? Harry uit het boek Een mummie heeft mijn huiswerk opgegeten niet, hij zit liever op school moeilijke sommen te maken. Harry is een echte nerd, hij houdt van uitdaging en van schoolwerk. Toch overkwam Harry het ongelooflijke: terwijl hij een wiskunde-opgave aan het uitrekenen was, werd het zwart om hem heen, kwam hij in een draaikolk terecht en raakte hij bewusteloos!

En waar kwam Harry terecht? In het oude Egypte, de tijd waarin er geen mobieltjes waren, geen fijne vervoersmiddelen, maar wel vreemde schoolvakken en gevaarlijke huisdieren zoals krokodillen. Harry weet niet wat hem overkomt. Al gauw krijgt hij vrienden waarmee hij spannende avonturen beleeft. Tijd om aan thuis te denken heeft hij namelijk niet. Hij beleeft een heel schooljaar in Egypte, met zelfs een levensgevaarlijk schoolreisje.

Zijn vrienden helpen hem om toch te bedenken hoe hij terug kan komen naar zijn eigen tijd. En of het hem lukt, daar moet je zelf maar achter komen.

Een mummie heeft mijn huiswerk opgegeten is een goed geschreven en vertaald boek voor iets meer geoefende lezers vanaf ongeveer 8 jaar. Er valt veel te lachen, op een leuke (niet flauwe) manier. De tekeningen en gekleurde tekst maken het tot een fijne leeservaring. Schrijver Thiago de Moraes werkt nu aan een deel 2.

Ik vind het erg leuk dat Luitingh-Sijthoff dit soort boeken uitbrengt: boeken die van hand tot hand gaan in de klas, net als Het leven van een loser en De waanzinnige boomhut, maar die ook een thema hebben waar je bijvoorbeeld bij geschiedenis bij kunt aansluiten. Bij LS verschijnen ook de boeken van Julius Zebra en Gekke goden, ook aanraders!

Ik ontving van Luitingh-Sijthoff een recensie-exemplaar.

Prentenboeken

Tijger – Jan Jutte

Een oude dame ontmoet een tijger in het bos. Ze worden onafscheidelijk. Op een dag wordt de tijger ernstig ziek. Hij wil terug naar het land waar hij geboren is. Hoe gaat de oude dame om met het afscheid en het verdriet?

Een ontroerend en troostend verhaal over liefde en afscheid, vasthouden en loslaten. Met schitterende tekeningen en tekst van Jan Jutte.

Zelf lezen

De nacht van Ronke – Jef Aerts

Als je het niet bent, is het onmogelijk om je voor te stellen hoe het is om blind te zijn. Je ogen dichtdoen is niet genoeg. Blinde mensen hebben veel gevoeligere andere zintuigen en ‘zien’ soms zelfs kleuren als ze dichtbij iets of iemand zijn.

Ronke heeft dat ook. Haar buddy Nouri, aangewezen tijdens een sterrenwachtkamp waar ze aan mee doet, is bijvoorbeeld knalgroen. En ‘Stardust’, de virtuele vriend van Nouri met wie hij chat in de game, is blauw. Ronke houdt wel van sterrenkunde, maar eigenlijk vooral van hardlopen, héél hard lopen. Maar ja, blind zijn en rennen is een lastige combinatie. Daarom rent Ronke ‘ter plaatse’: ze rent op een plek heel hard en beeldt zich in dat ze op het strand is, hoort zelfs de meeuwen boven zich en de wind door het helmgras wuiven. Zo levendig is haar fantasie.

En haar fantasie zorgt er ook voor dat ze samen met Nouri wegloopt van het kamp om stiekem ergens te gaan rennen ‘in het echt’, eerst aan de arm van Nouri, maar later los en vrij omdat ze op een startbaan van een militair vliegveld is.

Het verhaal bouwt enorm op in spanning. Het rustige begin is verraderlijk: opeens zitten we middenin een spannende scène waarin Ronke in haar eentje op de heide haar weg probeert te vinden op zoek naar… de opa van Nouri??? Hoe dat zo is gekomen moet je echt zelf gaan lezen.

“Ik racete zo hard ik kon. Het leek wel een wedstrijd tegen mezelf. Of liever: tegen mijn vroegere zelf.”

Dit is weer zo’n prachtig en meeslepend boek zoals we die van Jef Aerts (onder andere De blauwe vleugels) kennen. Zintuiglijke taal, prachtige zinnen en een enorme spanning gecombineerd met de moderne snufjes van nu: een sprekende telefoon, social media, games en chatten met mensen die zich anders voordoen. De schrijfstijl deed me ook wat denken aan de boeken van Anna Woltz.

“Als je rent, verzin je een verhaal. Iedere stap is een woord, ieder baantje een nieuwe zin. Ren een klein stukje de andere kant op en je hele verhaal verandert mee.”

Een aanrader voor kinderen die houden van spannende verhalen en tegelijkertijd iets willen leren over menselijke gevoelens en blind zijn.